უილიამ ბლეიკის „ძველი დღეთა“

როდესაც ჩვენ ვიკვლევთ ძველ ქრისტიანულ სიმბოლიკას და მხატვარ უილიამ ბლეიკის შემოქმედებას, განსაკუთრებით მის ნახატს „ძველი დღეთა“ (The Ancient of Days), რომელიც 1794 წელს გამოქვეყნდა, შეგვიძლია ნათლად დავინახოთ გამოსახულებაში ჩაქსოვილი ღრმა ეზოთერული მნიშვნელობა. ამ ნახატზე ჩვენ ვხედავთ სინათლის სფეროში გამოსახულ ღმერთს, რომელსაც ხელში კომპასი (ფარგალი) უჭირავს, რაც ორ გზად იყოფა. ეს ხატება არ არის მხოლოდ მხატვრული — ეს ღრმა სულიერი ჭეშმარიტებების გააზრებული რეპრეზენტაციაა.
სინათლის სფერო, რომელიც ღმერთს აკრავს, განასახიერებს ღვთაებრივ წყაროს, რაც ხშირად ასოცირდება კეტერთან (Keter) — კაბალისტური „სიცოცხლის ხის“ უმაღლეს სეფიროტთან. კეტერი, რომელიც „გვირგვინს“ წარმოადგენს, არის საწყისი, საიდანაც მოედინება მთელი ქმნილება და ის განასახიერებს ინდივიდის ღვთაებრივ ნებისყოფას. ღმერთის ხელში არსებული კომპასი (ფარგალი), რომელიც ორ გზად იყოფა, წარმოადგენს ჩოქმასა (Chokmah) და ბინას (Binah) სეფიროტებს, რომლებიც უშუალოდ კეტერის ქვემოთ მდებარეობენ.
ჩოქმა, რაც ჩვეულებრივ „სიბრძნედ“ ითარგმნება, უფრო ზუსტად განიმარტება როგორც „სუფთა ცოდნა“, რაც ასახავს მის მნიშვნელობას, როგორც „ცოდნის ძალას“ (იმის ცოდნა, თუ „რა არის“) ან ნედლ ინფორმაციას. ბინა, რაც ნიშნავს „გაგებას“, წარმოადგენს გააზრების პროცესს და ინფორმაციის სინთეზს. კეტერის ქვემოთ მდებარე ეს ორი სეფიროტი განასახიერებს სამყაროს შექმნის ფუნდამენტურ დუალიზმს — აქტიურ და პასიურ, მამაკაცურ და ქალურ ენერგიებს — რაც ადამიანის ტვინშიც აისახება: ჰოქმა შეესაბამება მარჯვენა, ქალურ ნახევარსფეროს, ხოლო ბინა — მარცხენა, მამაკაცურ ნახევარსფეროს.
მიზეზი, რის გამოც მე ხაზს ვუსვამ ამ კავშირს, არის იმის ჩვენება, რომ რელიგიას, მათ შორის ქრისტიანობას, ფესვები აქვს ძველ ეზოთერულ და ოკულტურ ტრადიციებში. პირველქრისტიანებს — მათ, ვინც ყველაზე ახლოს იყვნენ ამ სულიერი სიბრძნის წყაროსთან — ესმოდათ ეს უფრო ღრმა ჭეშმარიტებები. ისინი აცნობიერებდნენ, რომ ღმერთთან ჭეშმარიტი კავშირის დასამყარებლად საჭიროა ზიარება ამ ეზოთერულ ცოდნასთან, რომელიც სცდება რელიგიურ ტექსტებში ხშირად ნაპოვნ პირდაპირ (სიტყვასიტყვით) ინტერპრეტაციებს. ღმერთის, სამყაროს შექმნისა და კოსმოსის ეს გაგება, როგორც ეს წარმოდგენილია ეზოთერულ ტრადიციებში (მაგალითად, კაბალაში), გვიხსნის სულიერ გზას, რომელიც ბევრად უფრო მდიდარი და ღრმაა, ვიდრე ის, რასაც ჩვეულებრივ ასწავლიან. ეს აჩვენებს, რომ რელიგიის ჭეშმარიტი არსი ღრმად არის გადაჯაჭვული ამ ძველ სულიერ ტრადიციებთან, რომლებიც გვთავაზობენ უფრო პირდაპირ და მნიშვნელოვან კავშირს ღვთაებრივთან.
სქოლიო ტერმინებისთვის:
Sephirah (სეფიროტი): კაბალაში ღვთაებრივი ატრიბუტები/ემანაციები.
Kether (კეტერი): „გვირგვინი“, უმაღლესი წერტილი.
Chokmah (ჰოქმა): სიბრძნე/იმპულსი.
Binah (ბინა): გაგება/ფორმა.

ტიფერეტი (Tiferet), რომელსაც ხშირად მოიხსენიებენ როგორც "სილამაზეს", წარმოადგენს სამყაროს ფუნდამენტური ბალანსისა და ჰარმონიის განსახიერებას. ის დგას კაბალისტური სიცოცხლის ხის გულში (ცენტრში), სადაც ყველა გზა იყრის თავს, რაც ხაზს უსვამს მის შეუდარებელ მნიშვნელობას. ტიფერეტი არ არის მხოლოდ აბსტრაქტული ცნება; ის ცოცხალი რეალობაა — წარმომქმნელი, მოსიყვარულე და მზრუნველი ძალა, რომლის გარშემოც ბრუნავს მთელი სამყარო. ეს კოსმოსური ძალა თავის სარკისებურ ანარეკლს პოულობს მზეში, ყველაზე სასიცოცხლო ციურ სხეულში, რომლის ენერგიაც ასაზრდოებს ყოველგვარ სიცოცხლესა და ზრდას. მზის ცენტრალური პოზიცია კოსმოსში არის პირდაპირი არეკვლა ტიფერეტის როლისა, როგორც სამყაროს ბირთვისა.
მიკროკოსმოსურ დონეზე, ტიფერეტი შეესაბამება ადამიანის გულს, სიცოცხლის ნამდვილ ცენტრს სხეულში. გული არის ჩვენი პერსონალური სამყაროს "მზე", რომელიც ინარჩუნებს სიცოცხლისუნარიანობას და არეგულირებს სასიცოცხლო ძალას ჩვენში. ცხადია, რომ სული მკვიდრობს გულში, რაც მას ჩვენი პიროვნებისა და სასიცოცხლო ენერგიის სამყოფელად აქცევს. ზუსტად ისე, როგორც ტიფერეტი ინარჩუნებს ბალანსსა და ჰარმონიას სამყაროში, გული აჰარმონიებს ჩვენი არსებობის ყველა ასპექტს, როგორც ჩვენს შიგნით, ისე სამყაროსთან ურთიერთობებში.
ადამიანის სხეული შეიძლება განხილულ იქნას როგორც საკუთარი მზის სისტემა, სადაც "მზის" ასპექტი წარმოადგენს სულს — ჩვენი არსების ნამდვილ არსს. სული ვლინდება გულის მეშვეობით, რომელიც გვევლინება როგორც სულიერი ცენტრი იმისა, თუ ვინ ვართ ჩვენ. გული გაცილებით მეტია, ვიდრე უბრალოდ ორგანო; ის არის ჩვენი ემოციური, მოსიყვარულე და მზრუნველი ცნობიერების ბირთვი. ეს არის ჩვენი არსების არსი, სადაც ბინადრობს სიმამაცის, ემოციისა და ნებისყოფის შინაგანი ცეცხლი. თუ გული შელახული იქნება უარყოფითი ემოციებით, ეს ნეგატივი გარდაუვლად ვლინდება ჩვენს ფიქრებში, სიტყვებსა და ქმედებებში, რაც ამახინჯებს ჩვენს მიერ სხვებისა და ჩვენ გარშემო სამყაროს აღქმას.
როდესაც ვფიქრობთ ვინმეზე, ვისაც კარგად ვიცნობთ, ჩვენ პირველ რიგში არ განვიხილავთ მის ფიზიკურ გარეგნობას. ნაცვლად ამისა, ჩვენ ვფიქრობთ მის სულზე — პიროვნულობაზე, თვისებებზე, ქარიზმაზე, იუმორსა და იმ არსზე, რაც მათ იმად ხდის, ვინც არიან. ეს არსი არის სული, რომელიც მკვიდრობს გულში. სიტყვები, რომლებსაც ადამიანი წარმოთქვამს, გზა, რომლითაც ის საკუთარ თავს გამოხატავს, ყველაფერი ეს მომდინარეობს გულიდან და ირეკლავს მათ ჭეშმარიტ ბუნებას.
დღევანდელ სამყაროში, ბევრი ადამიანი ოპერირებს (მოქმედებს) უმთავრესად გონებრივი ცნობიერებიდან, რომელიც კონცენტრირებულია თავში და ფოკუსირებულია ლოგიკაზე, ინფორმაციის დამუშავებასა და პრობლემების გადაჭრაზე. თუმცა, ჭეშმარიტი გაგება და სიბრძნე მოდის გულის ცნობიერებით ცხოვრებიდან — ჩვენი არსების ემოციური და სულიერი ბირთვიდან. გული, ისევე როგორც ტიფერეტი, არის გამაერთიანებელი ძალა, რომელსაც მოაქვს ბალანსი და ჰარმონია, როგორც ჩვენს შიგნით, ისე მთელ კოსმოსში.



საინრერესო იყო,მადლობა